Welke kitemaat bij welke wind?

De meeste maattabellen geven je een maat per windsnelheid. Dat is de halve vraag. Een 12 meter bij 16 knopen is heerlijk voor iemand van 90 kilo en veel te veel voor iemand van 55. Hier staat de hele tabel, met je gewicht erin.

UitlegDe tabel van 50 tot 100 kilo, voor twintip en surfboard5 minuten lezen

Op elke kite staat een cijfer. Dat is het oppervlak van het doek in vierkante meters, en kiters zeggen gewoon "een 9" of "een 12". Hoe groter het doek, hoe meer wind het vangt. Bij weinig wind wil je dus een grote kite en bij veel wind een kleine. Hoeveel groter of kleiner, dat hangt af van wat er aan de lijnen hangt. Jij dus.

01De tabel

Zoek links je gewicht en bovenaan de wind in knopen. In het vakje staat de maat in meters.

Twintip: kitemaat in meters. Bovenaan de wind in knopen, links je gewicht in kilo.

Directional (surfboard): dezelfde som, 1,5 m eraf. Bovenaan de wind in knopen, links je gewicht in kilo.

De tabel is een startpunt. De rekenpagina doet dezelfde som met de echte wind van vandaag op jouw spot, telt de vlagen mee en zegt erbij of het überhaupt een sessie wordt.

Reken het uit voor mijn gewicht en mijn kite

02Zo lees je hem

In elk vakje staat de ideale maat, en dat is niet altijd een maat die je hebt. Staat er een 15 en is je grootste een 12, dan waait het voor jou te weinig. Een grotere kite kopen helpt, harder pompen niet.

Een ideale maat is een punt. In het echt heeft elke kite een heel stuk wind waarin hij werkt. Aan de onderkant heb je weinig druk en moet je ervoor werken. Aan de bovenkant heb je te veel en hang je aan je kite in plaats van andersom. Met een 7 meter vaart iemand van 85 kilo daarom prima van begin 20 tot halverwege de 30 knopen, ook al noemt de tabel hem maar bij een windsnelheid.

Ga uit van de gemiddelde wind en kijk daarna naar de vlagen. Komen die boven 1,6 keer het gemiddelde, neem dan een maat kleiner. Op zo'n dag bepaalt de piek of je nog controle hebt.

De tweede tabel is voor wie op een surfboard vaart. Zo'n plank is groter dan een twintip en drijft beter, dus daar gaat 1,5 meter van de maat af.

Onder de 3 meter houdt de som op, dus bij echt hard waaien blijft er een 3 staan. Kites van 3 en 4 meter bestaan, vooral voor golven en stormdagen, maar bijna niemand heeft er een. Zie je in jouw rij een 3 of een 4 staan, lees dat dan als "dit is geen dag voor mij". Boven de 40 knopen zegt de site sowieso nee.

03Groot en klein vliegen anders

Maat gaat over meer dan trekkracht. Een grote kite draait traag. Je stuurt, en even later komt hij. Dat maakt hem vergevingsgezind en rustig, en daarom leer je op een wat grotere maat in weinig wind. Het nadeel is dat hij ook sloom aanvoelt: een winkel die ze verkoopt noemt grote kites zonder omhaal "less responsive".³

Een kleine kite doet het omgekeerde. Over alles van 9 meter en kleiner schrijft dezelfde winkel: "These kites turn very fast."³ Een kleine beweging aan de bar heeft meteen een groot effect, en omdat je ze pakt op dagen met veel wind, gebeurt alles ook nog eens harder. Spannend als je het kunt, en een reden om als beginner niet te vroeg naar de harde dagen te willen.

04Je eerste kite

Tijdens je lessen vaar je op de kites van de school en hoef je niets te kiezen. De vraag komt pas als je zelf gaat kopen, en dan luidt hij anders dan je denkt. Een kite koop je voor de wind waarin je het vaakst zult staan, en aan de Nederlandse kust is dat 18 tot 20 knopen.

Kijk dus in de kolom 18 of 20. Voor 80 kilo op een twintip kom je uit op een 10 of een 9. Dat wordt de kite die je het vaakst oppompt. Een tweede, kleinere kite komt later, als je ook de harde dagen wilt pakken.

If you're unsure between two kite sizes: choose the smaller one, especially if you're still learning.

Twee dingen maken meer uit dan een halve meter doek. Koop een kite van de laatste paar jaar en geen exemplaar van tien jaar oud. En laat de lijnen nameten. Uitgerekte lijnen laten een goede kite vliegen als een slechte.

05Waarom het merk iets anders zegt

Bij elke kite levert het merk een windbereik, bijvoorbeeld 12 tot 22 knopen voor een 12 meter. Dat klopt, maar het beantwoordt een andere vraag. Het bereik vertelt je in welke wind die kite blijft vliegen. Of jij er dan lekker aan hangt, hangt van je gewicht af.

Airush zet dat er netjes bij. Hun advies van 9 tot 12 meter bij 15 tot 20 knopen geldt voor iemand van 70 tot 85 kilo.¹ Reken het na met de formule en je komt op hetzelfde uit: 80 kilo bij 18 knopen is een 10. Weeg je 60 of 100, dan moet je zo'n merktabel zelf omrekenen. Onze tabel geeft daarom per gewicht een maat, waar een merk per kite een bereik geeft.

De reddingsmaatschappij zegt het korter, in haar tips voor kiters: "een lichtere surfer heeft andere gear nodig dan iemand die zwaarder is."²

06De plank telt mee

De tabel gaat uit van een twintip, de plank waar bijna iedereen op begint. Hoe meer je plank zelf draagt, hoe minder kite je nodig hebt.

Op een surfboard gaat er hier 1,5 meter van de maat af. Dat past bij wat scholen aanhouden: "one size smaller than a twintip".⁴

Een hydrofoil gaat nog een stap verder. De vleugel onder de plank tilt je uit het water, de weerstand valt bijna weg, en je vaart op wind waarin een twintip stil ligt. Het advies is 2 tot 3 meter kleiner dan op een twintip.⁵ Kitewind trekt er 2,5 meter af, en bij kleine kites nooit meer dan een kwart van de maat, want van een 6 meter blijft anders bijna niets over. Kies op de rekenpagina bij board voor foil.

07Waar de 2,2 vandaan komt

Niet uit een laboratorium. Het is een vuistregel die onder kiters rondgaat en die je letterlijk terugvindt in bijvoorbeeld het handboek van een kiteschool: "Weight (kg) / wind (knots) x 2.2 = size of kite you should be using".⁶ Het oudste spoor dat te vinden is, is een rekenblad uit 2011 van een kiter die de merktabellen voor iemand van 75 kilo omrekende naar andere gewichten. Hij schreef er eerlijk bij:

As with any effort to apply simple math to a complicated and subjective thing, it ain't perfect.

Natuurkundig klopt de vorm ook niet helemaal. De kracht van wind groeit met het kwadraat van de snelheid, dus bij twee keer zoveel wind zou je een kwart van het doek nodig hebben en niet de helft. Toch lopen alle tabellen van merken en scholen vlakker dan dat. Waarschijnlijk omdat je in harde wind veel kracht kwijt kunt door de bar weg te duwen, al legt geen van de bronnen het zo uit. De vuistregel volgt die tabellen, en dat doet hij netjes:

Overgenomen uit hun eigen tabellen.⁴⁸⁹ Boven de 20 knopen zit Kitewind een halve tot hele maat kleiner dan de rest. Dat is de veilige kant.

Twee dingen zitten er niet in. Het eerste is hoe goed je vaart: "The higher the level, the higher the range the kite can be used at", en beginners kiezen bij twijfel kleiner.¹⁰ Het tweede is wie je bent. Daar is de bron kort over: mannen en vrouwen kunnen dezelfde kite varen, het gaat om gewicht en ervaring.¹⁰ Geen van de bronnen noemt spierkracht als aparte factor. Aannemelijk is dat je er een zware dag langer mee volhoudt, en dat de maat die je nodig hebt er niet door verandert. Aan de randen, onder de 55 en boven de 100 kilo, wordt elke formule grover.

08Verder lezen

• Hoeveel wind heb je nodig. De ondergrens, en waarom die per persoon verschilt.
• Is kitesurfen gevaarlijk. Over aflandige wind, en wat er in het echt misgaat.
• Leren kitesurfen. Waar je begint en van wie je het leert.