Is kitesurfen gevaarlijk?
Ja, en bijna altijd om dezelfde drie redenen: de wind stond verkeerd, er stond te veel wind, of er zat iets hards aan de kant waar je op af waaide. Geen van de drie is pech. Alle drie staan ze van tevoren in de voorspelling, als je weet waar je moet kijken.
Wat je overkomt hangt meer af van de plek en de dag dan van jouw niveau. Een goede kiter op een aflandige dag loopt meer risico dan een beginner op een schuin aanlandige dag met 18 knopen. Daarom kiest een kiter eerst een dag, en dan pas een truc.
Aflandige wind: wat het betekent
Dit is de term die het vaakst wordt opgezocht, en meestal door iemand die hem net ergens hoorde. Het verschil is simpel:
- Aanlandig is wind die van zee naar het land waait. Hij duwt je naar het strand. Gaat er iets stuk, dan spoel je aan.
- Aflandig is wind die van het land naar zee waait. Hij duwt je van het strand af. Gaat je kite neer, dan drijf je weg van de kant, en je moet zelf terugzwemmen tegen de wind in met een kite achter je aan.
Dat is het hele gevaar, en het wordt onderschat omdat aflandige wind aan de waterkant lekker aanvoelt: vlak water, geen golven die je omgooien, geen branding om doorheen te komen. Precies die rust is wat hem verraderlijk maakt. In het Engels heet het offshore wind.
Aflandige wind is bovendien bijna altijd vlagerig, want hij komt over huizen, duinen en bomen heen. Achter elk obstakel zit een gat. Vlak achter het strand krijg je dus wind die om de halve minuut wegvalt en weer aantrekt, en juist daar wil je hem niet kwijt.
Hoe deze pagina de windhoek beoordeelt
Voor elk van de 64 spots op de site liggen de veilige windhoeken vast: een sector in graden, vastgelegd per spot. Die staan in de code van de site, niet in iemands hoofd. De voorspelling rekent per uur uit hoe scheef de wind op het strand staat, en noemt het:
| Hoek op het strand | Wat het heet | Hoe het rijdt |
|---|---|---|
| 0 tot 20 graden | recht op het strand | veilig, maar opstarten en aanlanden is drukker werk |
| 20 tot 70 graden | schuin op het strand | de mooiste hoek: je wordt naar de kant geduwd en rijdt makkelijk heen en weer |
| 70 tot 90 graden | langs het strand | rijdbaar, maar hou afstand van de kant |
| meer dan 90 graden | aflandig | de wind blaast van het strand de zee op |
Staat de wind aflandig, dan kleurt het uur oranje in de tabel en telt het niet mee als sessie, ook niet als er prachtige wind staat. Een paar spots hebben een vorm waardoor ze nog een tweede veilige kant hebben, bijvoorbeeld een schiereiland met een lagune erachter. Daar zegt de pagina erbij dat je een veilige kant hebt, in plaats van alleen "aflandig".
Kijk of de wind op mijn spot goed staat
Te veel wind
De tweede reden. De grens is niet gevoelsmatig maar hard: boven 40 knopen telt het op deze site niet meer als kitebaar, hoe goed de rest ook staat. Tussen 30 en 40 knopen kan het prima, maar alleen met een kleine kite en met de vlagen goed in de gaten.
Te veel wind is gevaarlijker dan te weinig, omdat de fout aan de verkeerde kant valt. Met te weinig wind sta je stil en ben je teleurgesteld. Met te veel wind word je opgetild, en de grond is dan nog geen water. De meeste ernstige ongelukken gebeuren op het strand of vlak erachter, niet op het water.
Vlagen: het getal dat mensen overslaan
Een gemiddelde van 22 knopen met pieken tot 40 is iets heel anders dan een strakke 22. Op deze site heet een uur vlagerig zodra de vlagen boven 1,8 keer de gemiddelde wind komen, en adviseert hij een maat kleiner zodra ze boven 1,6 keer zitten. Ter vergelijking: over 485 daglichturen aan Hoek van Holland zat de piek meestal rond 1,4 keer de wind. Zie je een hoger getal staan, dan is dat geen detail.
Wat aan de kant staat
De derde reden, en de enige die geen enkele weerapp voor je kan checken. Wind die je naar de kant duwt is veilig zolang die kant zand is. Paalhoofden, strandtenten, een dijk met stenen, een pier, een parkeerplaats: daar wil je niet op afwaaien. Kijk waar de wind je heen duwt als alles misgaat, en kies je plek op het strand daarop.
Wat het risico echt omlaag brengt
- Leer het van iemand. Zelf uitzoeken werkt bij snowboarden, niet hier. De kite trekt ook als jij niets doet.
- Ken je quick release, het snelkoppelsysteem waarmee je de kite loslaat, en trek hem een keer per sessie op het strand na. Het ding dat je nooit getest hebt, werkt precies dan niet.
- Ga niet alleen bij twijfel. Op een volle spot ziet iemand het als je wegdrijft.
- Kies de dag, niet de trots. Een dag overslaan kost niets. Aan de Nederlandse kust komt de volgende waaidag bijna altijd binnen een week.
- Kijk eerst naar het water en naar wat de anderen optuigen. Staat iedereen op een 7 terwijl jij een 12 uitrolt, dan klopt er iets niet.
De rekenpagina zet per uur de wind, de windhoek, de vlagen en de stroming naast elkaar, met de echte meetpalen ernaast, voor 64 spots aan de Nederlandse kust.
Verder lezen
- Leren kitesurfen: waar je begint, welke wind, en van welke YouTube-kanalen je iets leert.
- Hoeveel wind heb je nodig om te kitesurfen: de ondergrens, en waarom die per persoon verschilt.
- Welke kitemaat bij welke wind: de hele tabel, van 50 tot 100 kilo.